Last updated: 2008-09-20
Bey Dağları Surface Surveys (Antalya)
Surveys in the Bey Dağları (Bey Mountains), about 20 km west of Antalya, have been undertaken since 2003 by a team from Akdeniz University led by Nevzat Çevik and İsa Kızgut. This terrain is spectacular but very difficult to access in places. The survey area extends from the area of Neapolis (south of Termessos) and will reach as far south as Kemer. Several north-south and east-west routes cross this area.2006
Work continues in this project, which is moving from north to south into the area of Trebenna. In 2006 attention concentrated on the settlement of İn Önü but missing areas at Kelbessos and Palamutdüzü were also recorded.2005
In 2005 work concentrated on the Kelbessos-Trebenna saddle. The main sites were carefully positioned to control this corridor. They are remarkably rich, especially in Byzantine remains, although they were established earlier and sanctuaries have been identified in each site. The main temple was usually converted to a church in the Byzantine period. Higher up the slopes, above these main sites, are smaller settlements. They are usually well preserved and are generally fortified, with cemeteries nearby. The cemeteries contain fine stelai and Roman sarcophagi. These were very wealthy settlements, especially in the Roman period when the area was noted for producing olive oil. A few tumuli have also been identified in this area but they have not yet been investigated.Work also continued at Neapolis and Kelbessos.
2004
In 2004 the survey moved along the ridge from Trebenna. Stage 1 of the survey began with the Hurman area and Nato tepesi. The cave church had been surveyed by an Italian expedition but it has since collapsed. In Hurman the mosaics and marbles of the church will be studied, and the stairs up from the church to the cave church recorded. In the fields nearby was a Roman sarcophagus. Sarcophagi were also found at a number of other sites in the area.Among other finds was a necropolis with a half finished rock-cut tomb and hundreds of oil presses at Kocaköy. Dipsiz has a church of trefoil plan, and several sarcophagi decorated with scenes of daily life and hunts. In the Hurman valley a Roman farmhouse with three to five phases was found on the Sarıcasu road. Kemer Çalis Dağı has been previously surveyed but this year a plan was made and the position of the city wall (2-3 m thick) noted.
In Stage 2 the survey moved to the Neapolis-Kelbessos-İn Önü area also investigated in 2003. A road today connects all three and perhaps there was one in antiquity. At Neapolis there are well-preserved two-storey houses and a road lined with tombs, mostly ossuaries and sarcophagi. Several temples have been identified, including a temple of Artemis (with inscription) and one of Dionysus, since there is an inscription of a priest of Dionysus on a Corinthian building. There must be a temple of Zeus and the team hope to find it next year. In 2003 they found a large altar of a sacred area (not a temple) with a road leading to it and inscriptions of donors. A base from a statue of Commodus (AD 195) was found on the main road. The necropolis has a carving of a triangle (similar to one at Termessos), stele slots and steps to the cult area. There is also a Byzantine church at the site.
A French team is working at Kelbessos and they are continuing to plan the city, defensive wall and kale. Also found was an administrative building with a bouleuterion-like interior room and a door that can only be closed from the outside. It may perhaps have been an archive or treasury.
Bibliography
N. Çevik et al., "Surveys in the Bey Mountains in 2003, Neapolis-Kelbessos", Anadolu Akdenizi, Arkeoloji Haberleri 2 (2004), 68-73N. Çevik et al., "Surveys in the Bey Mountains in 2004", Anadolu Akdenizi, Arkeoloji Haberleri 3 (2005), 109-16
Nevzat Çevik, İsa Kızgut and Süleyman Bulut, "Surveys in the Bey Dağları in 2006", Anadolu Akdenizi Arkeoloji Haberleri 5 (2007), 102-6
See also Kelbessos , Kitanaura and İn Önü.
Bey Dağları Yüzey Araştırmaları (Antalya)
Antalya’nın 20 km kadar batısında yer alan Bey Dağları’ndaki yüzey araştırmaları 2003 yılından bu yana Akdeniz Üniversitesi’nden Nevzat Çevik’in ve İsa Kızgut'ın başkanlık ettiği bir ekip tarafından yürütülmektedir. Bu alan oldukça görkemli olmasına karşın ulaşım yer yer zorlaşmaktadır. Araştırma alanı Neapolis bölgesinden (Termessos’un güneyinde) Kemer’in güneyine kadar uzanacaktır. Bu alan birçok kuzey-güney ve doğu-batı yolunun kesişiminde yer almaktadır.2006
Trebenna bölgesinde kuzeyde güneye doğru ilerleyen çalışmalara devam edilmiştir. 2006’da İn Önü yerleşiminde yoğunlaşılmış, ayrıca Kelbessos ve Palamutdüzü’ndeki kayıp alanlar tespit edilmiştir.
2005
2005 çalışmaları Kelbessos-Trebenna arasındaki alanda yoğunlaşmıştır. Bu geçişi denetim altında tutmak üzere tüm yerleşimler dikkatle yerleştirilmiştir. Bunların tümü daha önce kurulmuş olsa da, özellikle Bizans kalıntıları açısından oldukça zenginlerdir; her yerleşimde kutsal alanlar olduğu tespit edilmiştir. Ana tapınaklar genellikle, Bizans Döneminde kiliseye çevrilmiştir. Yamaçların daha üst kısımlarında ve bu asıl yerleşimlerin üzerinde daha küçük yerleşmeler mevcuttur. Bunlar genelde iyi korunmuş ve surlarla çevrilmiştir; yakınlarında mezarlıkları vardır. Mezarlıklarda iyi işçiliğe sahip steller ve Roma Dönemine ait lahitler bulunmaktadır. Bunlar, özellikle Roma Dönemi’ndeki zeytinyağı üretimleriyle ilişkili olarak oldukça zenginleşmiş yerleşimlerdir. Bölgede az sayıda tümülüs de tespit edilmiş olmasına rağmen henüz bunlarla ilgili inceleme yapılmamıştır.Neapolis ve Kelbessos’taki çalışmalara da devam edilmiştir.
2004
2004 yüzey araştırması Trebenna’daki sıradağlar boyunca gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın 1. Etabı, Hurman Bölgesi ile Nato Tepesi’nden başlamıştır. Mağara Kilisesi bir İtalyan ekip tarafından incelenmiş, fakat o tarihten sonra yıkılmıştır. Hurman’da kilisenin mozaikleri ile mermerleri üzerinde çalışılacak ve kiliseden mağaraya çıkan merdivenler belgelenecektir. Yakındaki tarlalarda Roma Dönemine ait bir lahit bulunmuştur. Bölgedeki birkaç yerde daha lahitlere rastlanmıştır.Diğer buluntular arasında yarı-bitmiş bir kaya mezarı içeren bir nekropol ile Kocaköy’de yüzlerce yağ baskısı vardır. Dipsiz’de üç yapraklı yonca biçiminde bir kilise vardır; burada, üzerlerinde günlük yaşam ve av sahnelerinin betimlendiği birkaç lahit yer alır. Hurman Vadisi’ndeki Sarıcasu Köyü yolu üzerinde de, üç-beş evreye sahip, Roma Dönemine ait bir çiftlik evi bulunmuştur. Kemer’deki, Çalış Tepesi’nde daha önce araştırma yapılmıştır ama bu yıl da bir plan hazırlanarak şehir surunun (2-3 m kalınlığında) konumu işaretlenmiştir.
2. Etap’ta, 2003 yılında da incelenmiş olan Neapolis-Kelbessos-İnönü bölgesine geçilmiştir. Günümüzde bu üç yerleşimi birbirine bağlayan bir yol mevcuttur; Antik Dönemde de böyle bir yol olması muhtemeldir. Neapolis’te iyi korunmuş iki katlı evler ve iki yanında mezarlar dizili olan bir yol vardır; bunlar çoğunlukla ostotekler ve lahitlerdir. Bazı tapınaklar da tespit edilmiştir; bunlar arasında bir Artemis Tapınağı (yazıtlı) ve bir Dionisos Tapınağı (Korint düzeninde bir yapı üzerinde yer alan bir Dionisos rahibinin yazıtına göre) vardır. Zeus’a adanmış bir tapınak daha olmalıdır; bunun gelecek yıl bulunacağı ümit edilmektedir. 2003’te bir kutsal alana (tapınak değil) ait büyük bir sunak ile buna uzanan bir yol ve yaptıranların isimlerinin geçtiği yazıtlar bulunmuştur. Ana yol üzerinde de Commodus’a ait bir heykelin kaidesi (MS 195) vardır. Nekropolde üçgen biçimli bir oyma (Termessos’takine benzer), stellere ait oyuklar ve kült alanına çıkan merdivenler bulunmaktadır. Alanda bir de Bizans kilisesi mevcuttur.
Kelbessos’ta bir Fransız ekip çalışmakta ve kentin planını, savunma duvarlarını ve kalesini belgelemeye devam etmektedir. Ekip ayrıca bouleuteriona benzer bir odası ile sadece dışarıdan kapatılabilen bir kapısı olan bir idare binası bulmuştur. Buranın arşiv ya da hazine binası olduğu düşünülebilir.
Kaynakça
N. Çevik vd.., "Surveys in the Bey Mountains in 2003, Neapolis-Kelbessos", Anadolu Akdenizi, Arkeoloji Haberleri 2 (2004), 68-73N. Çevik vd.., "Surveys in the Bey Mountains in 2004", Anadolu Akdenizi, Arkeoloji Haberleri 3 (2005), 109-16
Nevzat Çevik, İsa Kızgut ve Süleyman Bulut, “Surveys in the Bey Dağları in 2006”, Anadolu Akdenizi Arkeoloji Haberleri 5 (2007), 102-6
Daha fazla bilgi için Kelbessos ve İn Önü başlıklarına bakınız.